ADHD en People Pleasing

Ken je dat moment waarop iemand je iets vraagt en je mond sneller “ja” zegt dan je hersenen kunnen nadenken? Nog voor je goed en wel beseft wat er gebeurt, heb je toegezegd om een taart te bakken voor de school, om collega’s te helpen met hun project of om mee te gaan naar dat feestje waar je eigenlijk geen zin in hebt. En diep vanbinnen voel je… dit wil ik helemaal niet.

Bij veel mensen met ADHD is dat een herkenbaar patroon. We willen anderen niet teleurstellen. We willen leuk gevonden worden. En eerlijk? Soms zeggen we gewoon ja om die ongemakkelijke spanning van een ‘nee’ te vermijden.

Ik herinner me een situatie van een paar maanden geleden. Een vriendin vroeg me of ik kon helpen bij de organisatie van een evenement. Ik had het al druk: werk, huishouden, kinderen, mijn eigen projecten. In mijn hoofd ging er een rode alarmbel af: “Dit gaat je nooit lukken.” En toch hoorde ik mezelf enthousiast zeggen: “Tuurlijk, geen probleem!”

De opluchting bij haar was groot. Maar die opluchting draaide al snel om in spanning bij mij. Dagenlang piekerde ik: hoe ga ik dit in hemelsnaam rond krijgen?

Dat is precies wat people pleasing doet: het lijkt op korte termijn de makkelijkste weg, maar uiteindelijk kost het ons bergen energie. We offeren onze tijd, rust en grenzen op, alleen maar om anderen niet teleur te stellen. En ondertussen teleurstellen we eigenlijk onszelf.

Veel ADHD’ers herkennen dit mechanisme. Het heeft vaak te maken met hoe gevoelig we zijn voor afwijzing. Dat kleine stemmetje dat fluistert: “Als je nee zegt, vinden ze je lui, egoïstisch of ongezellig.” Dus zeggen we ja, met een glimlach. Zelfs wanneer ons lichaam luidkeels ‘nee’ schreeuwt.

En toch… elke keer dat we onszelf betrappen op zo’n “ja-die-eigenlijk-een-nee-was”, zit er ook een kans in. Een kans om te leren voelen waar onze grenzen liggen. Een kans om te oefenen met een kleine, zachte nee. Want die ‘nee’ is geen afwijzing van de ander, maar juist een manier om trouw te blijven aan onszelf.

Soms helpt het om even op de rem te trappen, en te zeggen: 'Ik bekijk het even of het lukt'. Dit geeft je de ruimte en de kans om toch die 'nee' door te geven.

Dus als jij jezelf herkent in dit verhaal: weet dat je niet alleen bent. Heel wat mensen met ADHD zeggen ja uit gewoonte, reflex of angst (die ADHD-impulsen die we niet kunnen tegenhouden). Maar net zoals we hebben geleerd om ‘ja’ te zeggen, kunnen we ook leren dat een ‘nee’ oké is. Sterker nog: soms is het de meest liefdevolle keuze die je kan maken.

En jij? Wanneer betrap jij jezelf erop dat je ‘ja’ zegt, terwijl je eigenlijk ‘nee’ bedoelt?